فشار خون پایین و ضربان قلب بالا
فشار خون پایین و ضربان قلب بالا، به علت بیماریهای دریچه قلب، از دست دادن مایعات، کمخونی مزمن، سوتغذیه، کمکاری تیروئید رخ میدهد.
!فشار خون پایین و ضربان قلب بالا؛ خطر جدی که نادیده میگیرید
فشار خون پایین و ضربان قلب بالا مانند دو طرف یک الاکلنگ هستند، زمانی که فشار خون به دلایل مختلف کاهش پیدا میکند، قلب با ریتم تندتری میتپد، تا اکسیژن و مواد غذایی سلولها تامین شود.
قطعاً آگاه هستید که اختلالات قلبی-عروقی، تهدیدی جدی به حساب میآیند. البته همیشه علت این مشکل، نارسایی قلبی نیست، کمکاری تیروئید، کمخونی و از دست دادن مایعات، از علل دیگر این عارضه هستند، اما توجه کنید که عدم درمان این بیماریها و تداوم افت فشار خون، منجر به سکته قلبی و حتی مغزی میشود.
قطعا تشبیه قلب تپنده را شنیدهاید، که برخاسته از اهمیت قلب در بقای انسان است، ما در پلتفرم همدرد این مسئله را درک میکنیم و بر اساس عارضه پیشآمده پزشک ایدهآلتان را پیشنهاد میکنیم، اگر با عارضه افت فشار و تپش قلب، مواجه هستید، به دکتر متخصص فشار خون مراجعه کنید.
در ادامه با تمامی علل و خطرات این عارضه آشنا میشوید.
چرا فشار خون دچار افت میشود و ضربان قلب افزایش پیدا میکند؟
این مشکل جدی است، بنابراین از درمانهای خودسرانه خودداری کنید. این مسئله برای افراد سالمند و افرادی که سابقه بیماری قلبی دارند، حساستر است. فشار پایین و تپش بالای قلب، هشداری آشکار، برای نارسایی قلبی است.
هنگام افت فشار، اکسیژن و خون کمتری به مغز و کلیه میرسد. بدن برای جبران این مسئله، ضربان قلب را افزایش میدهد تا با افزایش تعداد دفعات پمپاژ، نقص خونرسانی جبران شود.
محدوده نرمال فشار خون در افراد بالغ سالم، ۱۲۰ روی ۸۰ است و محدوده ضربان قلب باید بین ۶۰ تا ۹۰ ضربه در دقیقه باشد. پس اگر فشارسنج و ضربان سنج، به صورت مداوم اعداد دیگری نشان میدهند، بدن از حالت عادی خارج شده است. عموماً خطرات این عارضه زمانی آغاز میشود که قلب بیش از ۱۰۰ الی ۱۱۰ بار در دقیقه بتپد و فشار خون از مقادیر ۹ (بیشینه) و ۶ (کمینه) پایینتر باشد. در ادامه، دلایل مختلف این عارضه را خواهید خواند.
این مشکل جدی است، بنابراین از درمانهای خودسرانه خودداری کنید. این مسئله برای افراد سالمند و افرادی که سابقه بیماری قلبی دارند، حساستر است. فشار پایین و تپش بالای قلب، هشداری آشکار، برای نارسایی قلبی است.
هنگام افت فشار، اکسیژن و خون کمتری به مغز و کلیه میرسد. بدن برای جبران این مسئله، ضربان قلب را افزایش میدهد تا با افزایش تعداد دفعات پمپاژ، نقص خونرسانی جبران شود.
محدوده نرمال فشار خون در افراد بالغ سالم، ۱۲۰ روی ۸۰ است و محدوده ضربان قلب باید بین ۶۰ تا ۹۰ ضربه در دقیقه باشد. پس اگر فشارسنج و ضربان سنج، به صورت مداوم اعداد دیگری نشان میدهند، بدن از حالت عادی خارج شده است. عموماً خطرات این عارضه زمانی آغاز میشود که قلب بیش از ۱۰۰ الی ۱۱۰ بار در دقیقه بتپد و فشار خون از مقادیر ۹ (بیشینه) و ۶ (کمینه) پایینتر باشد. در ادامه، دلایل مختلف این عارضه را خواهید خواند.
- بارداری
این مسئله در خانمهای باردار شایع است، البته توجه کنید فشار خونهای پایینتر از ۸۰ روی ۶۰ یا ضربان قلبهایی که بیش از ۱۱۰ ضربه در دقیقه هستند، حتی در زنان باردار نیازمند بررسی فوری هستند.
- سوء تغذیه
کمبود مواد مغذی خاص مانند ویتامین ب۱۲ و فولیک اسید از عوامل عمده این اتفاق هستند. این ویتامینها برای تولید گلبولقرمز ضروری هستند و کمبود طولانی مدت آنها منجر به کمخونی میشود.
- کم کاری تیروئید
زمانی که تولید هورمونهای تیروئیدی کاهش مییابد، منجر به علائمی مانند خستگی، ضعف، و کاهش فشار خون میشود.
- کمخونی مزمن
در کمخونیهای مزمن، علاوه بر فشار پایین، بدن برای جبران کمبود اکسیژن، ضربان قلب را افزایش میدهد.
- داروهای ادرارآور
داروهای ادرارآور باعث دفع سدیم و آب از بدن میشوند که باعث کاهش حجم و فشار خون میشود.
- مصرف الکل و آبجو
الکل باعث گشاد شدن رگ میشود که باعث کاهش فشار میشود. به دنبال این کاهش، ضربان قلب افزایش مییابد تا جریان خون کافی به اعضای حیاتی بدن برسد.
- شوکهای آلرژیک و آنافیلاکسی
شوکهای آلرژیک و آنافیلاکسی باعث افت شدید فشار خون میشوند و ضربان قلب را به بیش از 120 بار در دقیقه میرسانند. این وضعیت به علت آزاد شدن سریع هیستامین و گشاد شدن عروق خونی رخ میدهد و که در برخی موارد، مرگبار است.
- بیماریهای دریچه قلب
در بیماران مبتلا به نارسایی دریچه میترال، فشار خون به طور متوسط 10% کاهش مییابد و ضربان قلب تا 20% افزایش پیدا میکند.
- بیماری آدیسون
بیماری آدیسون به علت کاهش تولید هورمونهای کلیوی (آدرنالین) رخ میدهد، که منجر به افت فشار خون و افزایش ضربان قلب میشود. طبق آمارها، در بیماران مبتلا به آدیسون، فشار خون سیستولیک میتواند تا 20 میلیمتر جیوه کاهش یابد، در حالی که ضربان قلب به منظور حفظ عملکرد بدن افزایش مییابد .
- از دست دادن مایعات
به علت عواملی مانند اسهال شدید، بدن مقدار زیادی مایعات از دست میدهد و منجر به افت فشار خون میشود. این وضعیت میتواند به شوک هیپوولمیک منجر شود، که خطر مرگ و میر بالایی دارد و نیاز به درمان فوری دارد .
نشانههای کاهش فشار خون و افزایش ضربان قلب چیست؟
این وضعیت معمولاً نشاندهنده تلاش بدن برای جبران افت فشار خون است. علائم و عوارض این وضعیت عبارتند از:
- سرگیجه و احساس گیجی
کاهش فشار خون به مغز منجر به سرگیجه یا حتی غش کردن میشود. این وضعیت بهویژه هنگام ایستادن یا تغییر وضعیت بدن از حالت خوابیده به نشسته یا ایستاده شدیدتر میشود.
- تپش قلب شدید
احساس ضربان قلب، یکی از بارزترین علائم این وضعیت است که امکان دارد با اضطراب همراه باشد.
- تنگی نفس
این عارضه، تنفس را سخت میکند، زیرا قلب با تپشهای بیشتر در تلاش است که اکسیژن را به کل بدن برساند.
- تعریق شدید
به دلیل تلاش قلب برای جبران افت فشار خون، دچار تعریق زیاد و ناگهانی میشوید.
- خستگی و ضعف شدید
از دیگر علائم این وضعیت، خستگی و ضعف است که توانایی فرد را برای انجام فعالیتهای روزانه، کاهش میدهد.
- تهوع و درد معده
عدم تامین خون دستگاه گوارش، باعث تهوع و معده میشود.
- تاری دید
زمانی که سلولهای گیرنده نور، تغذیه نشوند، موجب تاری دید یا دیدن لکههای سیاه میشود. این پدیده معمولاً با سرگیجه همراه است.
- رنگپریدگی و سردی پوست
کاهش خون در زیر پوست باعث رنگپریدگی، سردی و رطوبت پوست میشود، این مسئله در نواحی انتهایی بدن مانند دستها و پاها شدیدتر است.
- احساس ناپایداری و عدم تعادل
به دلیل کاهش خونرسانی به مغز، فرد دچار احساس ناپایداری و عدم تعادل میشود.
آیا این عارضه موجب مرگ هم میشود؟
این عارضه، عواقبی جانبی دارد، که با آسیبهایی همراه است، که عبارتند از؛
- زمین خوردن
سرگیجه و ضعف، به ویژه در افراد مسن منجر به از دست دادن تعادل و آسیبهای فیزیکی میشود.
- آسیب به اعضای حیاتی
کاهش مداوم جریان خون به اندامهای حیاتی مانند مغز، قلب و کلیهها، آسیبهای دائمی را در این اندامها رقم میزند.
- نارسایی قلبی
ضربان بالای مداوم منجر به نارسایی قلبی میشود، که حتی مرگ را به همراه خود دارد. بنابراین باید این مشکل را جدی بگیرید و حتما به پزشک مراجعه کنید.
- شوک هیپوولمیک
در موارد شدید، افت فشار خون به همراه ضربان قلب بالا میتواند منجر به شوک هیپوولمیک شود، که وضعیتی اضطراری است.
- اختلالات ریتم قلبی
ضربان قلب بالا ممکن است منجر به آریتمیهای خطرناک شود، که زندگی فرد را تهدید میکند.
- کاهش هوشیاری و کما
در موارد شدید، عدم تامین اکسیژن و تغذیه مغز، هوشیاری را کاهش میدهد و فرد به کما میرود.
همانطور که خواندید، برخی از این موارد، منجر به از دست رفتن زندگی میشوند. زمانی که به سلولهای بدن برای چند لحظه خون و اکسیژن کافی نرسد، سلولها میمیرند. کاهش فشار خون با افزایش خطر کمبود اکسیژن سلولهای مغزی همراه است که منجر به سکته مغزی میشود. بنابراین در صورتی که این علائم را احساس کردید، مراجعه به پزشک ضروری است.
فشار کم و تپش قلب شدید، چگونه درمان میشود؟
در این مطلب، با شیوههای درمانی مرتبط با این شرایط آشنا میشوید و با برخی از اقدامات فوری آشنا میشوید تا در مواقع بحرانی به درستی عمل کنید و جان خود یا عزیزانتان را نجات دهید. البته قبل از هرگونه اقدام، با اورژانس تماس بگیرید.
- تماس با اورژانس در موارد پرخطر
در صورتی بیمار مسن باشد یا از سابقه بیماریهای عفونی، آلرژی، یا بیماری قلبی او آگاه هستید، بلافاصله با اورژانس تماس بگیرید. درمان این وضعیت به مداخله فوری و تخصصی نیاز دارد.
- آریتمیها و مشکلات قلبی
اگر مشکل ناشی از آریتمیهای قلبی یا بلوکهای قلبی باشد، ممکن نیاز به تزریق داروهای تخصصی، الکتروشوک، و... است.
در برخی موارد جراحیهایی مثل سوزاندن کانون آریتمی یا تعبیه پیسمیکر، اثرگذار هستند.
- مدیریت شوکهای عفونی، آلرژیک و کاهش حجم مایعات
در موارد شوک عفونی، آلرژیک، یا کاهش حجم مایعات، عوامل محرک مانند عفونت و آلرژنها، باید از بین بروند. آنتیبیوتیک و کورتون از داروهای رایج این مشکل هستند.
- جبران مایعات از دست رفته و مدیریت اسهال
در مواردی که فرد به دلیل اسهال مایعات زیادی از دست داده است، برای جلوگیری از حاد شدن مشکل، مایعات از دست رفته به واسطه سرمدرمانی، تامین میشوند.
پس از ثبات شرایط بیمار، آنتیبیوتیک تجویز میشود و فشار خون را دائما پایش میکنند.
- اقدامات فوری در افت فشار خون و افزایش ضربان قلب ناگهانی
اگر فردی به طور ناگهانی هنگام بلند شدن دچار افت فشار خون و افزایش ضربان قلب میشود، باید او را به آرامی به حالت خوابیده به پشت درآورده و پاها را بالا بگیرید و با اورژانس تماس بگیرید. موادی مانند آبقند و آبغوره، علائم را تشدید میکنند.
بعد از درمان، این کارها از شما محافظت میکنند.
- آشنایی با مواد حساسیتزا و قلم اپینفرین
اگر به دلیل شوک آلرژیک درگیر این عارضه شدید، مواد آلرژیزا را بشناسید و همیشه قلم اپی نفرین به همراه داشته باشید.
- درمان سوتغذیه
برای این مسئله، با مشورت پزشک معالج، بلافاصله بعد از درمان، به دکتر تغذیه مراجعه کنید.
- توجه به درمان کمخونیهای شدید
اگر درگیر اختلالات مزمن کمخونی هستید، کاهش فشار خون و افزایش تپش قلب، بیشتر از یکبار اتفاق میافتد و باید درمان کمخونی را در اولویت بگذارید.
- سوهاضمه در سالمندان
افرادی که تغذیه کافی دارند، اما به علت افزایش سن و مشکلات گوارشی، دچار سوء جذب بعضی از مواد شدهاند. باید آگاه باشند، که افت فشار و افزایش ضربان، از نتایج این مشکل است. بنابراین برای پیشگیری از تکرار آن، حتما به متخصص گوارش مراجعه کنید.
- احتیاط در هنگام برخاستن از حالت خوابیده
هنگام برخاستن از حالت خوابیده، حتما چند دقیقه کنار تخت بنشینید و سپس آرام آرام در حالی که دستتان را به لبه میز یا تخت و یک جای ثابت گرفتهاید، از جا بلند شوید. هیچگاه یک دفعه و فوری از حالت نشسته به ایستاده، تغییر حالت ندهید.
- مطلع کردن پزشک معالج
به هرپزشکی که مراجعه میکنید، مشکل خود را بیان کنید تا از تجویز داروهای کاهنده فشار، خودداری کند.
- مدیریت علائم افت فشار خون
هنگامی که مواردی مانند سیاهی رفتن چشمها، سرگیجه و سبکی سر پیش میآیند، آرام و در حالی که دست خود را به یک دیوار گرفتهاید، بر روی سطح صاف بنشینید و در یک محیط امن دراز بکشید و پاهای خود را به دیوار بچسبانید
سخن پایانی
طبق گزارشهای سازمان بهداشت جهانی، فشار خون پایین و ضربان قلب بالا تا سه برابر خطر ابتلا به مشکلات قلبی و عروقی را افزایش می دهد. طبق مقاله منتشر شده در Journal of the American College of Cardiology این بیماران در معرض آسیبهای جدی به دیگر اندامها هم هستند.
پیشتر خواندید که نادیده گرفتن این وضعیت، هزینههای سنگینی در پیخواهد داشت، که به قیمت جان تمام میشود.
اگر بهموقع به متخصص فشار خون مراجعه کنید، درمان این عارضه بسیار آسانتر خواهد بود. پزشک میتواند با تجویز داروهای تنظیمکننده فشار خون و ضربان قلب، و تغییرات ساده در رژیم غذایی و سبک زندگی، به سرعت وضعیت شما را بهبود ببخشد. این اقدامات پیشگیرانه از بروز مشکلات جدیتر جلوگیری میکند. ما در پلتفرم همدرد، همواره به دنبال ریشهیابی دغدغههای مراجعین هستیم، اگر تجربهای در مورد درمان این بیماری داشتهاید، با ما در میان بگذارید.